Współczesna ochrona sadów jabłoniowych i gruszowych coraz częściej opiera się na biologicznych metodach, które wspierają strategię zintegrowanej ochrony roślin. Narastająca presja ze strony szkodników, takich jak zwójki liściowe i owocówka jabłkóweczka, wymusza stosowanie środków bezpiecznych dla organizmów pożytecznych i środowiska. Rozwiązaniem są bioinsektycydy o potwierdzonej skuteczności, wpisujące się w wymagania ekoschematów IP.
Skuteczna ochrona jabłoni i gruszy przed zwójkami liściowymi
W sadach ziarnkowych regularnie pojawiają się takie gatunki jak:
Adoxophyes orana – zwójka siatkóweczka,
Archips rosana – zwójka bukóweczka,
Archips podana – zwójka różóweczka,
oraz Cydia pomonella – owocówka jabłkóweczka.
Larwy tych motyli żerują intensywnie na liściach, zawiązkach i owocach, powodując ubytki w plonie i obniżenie jakości handlowej owoców. W przypadku owocówki już jedno uszkodzenie dyskwalifikuje jabłko z rynku deserowego. Dlatego terminowe zabiegi, poprzedzone monitoringiem feromonowym, mają kluczowe znaczenie dla skuteczności ochrony.
Delfin WG – bakterie w zwalczaniu larw zwójek
Delfin WG to mikrobiologiczny środek owadobójczy zawierający Bacillus thuringiensis subsp. kurstaki – szczep bakterii wytwarzających krystaliczne białka toksyczne (Cry), które oddziałują na układ pokarmowy larw.
Jak działa Delfin WG?
Gąsienice po spożyciu bakterii natychmiast przerywają żerowanie.
Śmierć następuje w ciągu 48–72 godzin w wyniku uszkodzeń jelita i infekcji ogólnoustrojowej.
Martwe larwy stają się dodatkowym źródłem zakażenia dla innych osobników.
Zastosowanie w sadzie
Dawka: 0,75 kg/ha
Termin: po wykryciu gąsienic lub pierwszych śladów ich żerowania
Okres stosowania: od końca kwitnienia do dojrzałości zbiorczej (BBCH 67–89)
Maksymalna liczba zabiegów: 3 (co 7 dni)
Dla zwiększenia efektywności zaleca się dodanie adiuwantu Prolonger (300–400 ml/ha), który poprawia pokrycie cieczą roboczą i wydłuża czas działania.
Grandex Max – biologiczna kontrola owocówki jabłkóweczki
Do ochrony przed owocówką jabłkóweczką warto włączyć Grandex Max, który zawiera Cydia pomonella granulosis virus (CpGV) – wysoce selektywny wirus atakujący larwy tego szkodnika.
Zalety Grandex Max:
działa poprzez infekcję przewodu pokarmowego larw,
jest bezpieczny dla entomofauny pożytecznej,
zachowuje aktywność biologiczną nawet do 14 dni,
odporny na zmywanie do 90 mm opadów
Stosowanie:
Dawka: 100 ml/ha
Termin: faza czarnej główki lub tuż po wylęgu larw
Zalecenie: łączyć z monitoringiem lotów przy użyciu pułapek feromonowych
Bioinsektycydy a wymogi ekoschematu „Integrowana Produkcja Roślin”
Nowe zasady WPR na lata 2023–2027 promują stosowanie rozwiązań biologicznych w ochronie roślin. W przypadku ekoschematu Integrowana Produkcja Roślin, rolnik zobowiązany jest do użycia minimum jednego zarejestrowanego preparatu mikrobiologicznego przeciwko szkodnikom, takim jak:
zwójka siatkóweczka,
zwójka bukóweczka,
owocówka jabłkóweczka,
wydłubka oczateczka.
Delfin WG oraz Grandex Max spełniają te kryteria – są dopuszczone do stosowania zarówno w IP, jak i w rolnictwie ekologicznym oraz programach typu zero pozostałości.
Dlaczego warto włączyć środki biologiczne do programu ochrony?
Wzmacniają strategię antyodpornościową – zmniejszają presję selekcyjną chemii
Można je stosować przed zbiorem – krótki okres karencji
Nie zaburzają równowagi biologicznej – sprzyjają rozwojowi entomofauny pożytecznej
Spełniają wymogi dopłat w ramach ekoschematów
Są elastyczne – mogą być stosowane samodzielnie lub jako uzupełnienie ochrony chemicznej
Podsumowanie
Stosowanie Delfin WG i Grandex Max to nie tylko odpowiedź na coraz silniejszą presję zwójek i owocówki jabłkóweczki, ale także realna korzyść w kontekście spełniania wymogów ekoschematów IP. Wprowadzenie ich do programu ochrony umożliwia bardziej zrównoważone zarządzanie uprawą jabłoni i gruszy oraz wspiera produkcję wysokiej jakości owoców zgodną z wymaganiami rynku.